Wyznaczanie stanowiska względem linii kontrolnych: instrukcja

Demonstracja wyznaczania stanowiska względem linii kontrolnych

Cel wyznaczania stanowiska względem linii kontrolnych

Czasami odwoływanie się do punktów kontrolnych nie jest praktyczne, ponieważ geodeta lub generalny wykonawca nie wyznaczył punktów kontrolnych do wyznaczania stanowiska. Zamiast tego, jak ma to miejsce na większości placów budowy, oczekuje się wykorzystania linii kontrolnych, takich jak oznaczone na gruncie linie siatki, jako odniesień pomiarowych. W takich sytuacjach wyznaczanie stanowiska względem linii kontrolnych, a nie punktów kontrolnych, jest najbardziej praktyczne.

Ponadto czasami korzystniejsze jest użycie linii kontrolnych zamiast punktów kontrolnych jako odniesienia do wyznaczania stanowiska, ponieważ wszystkie branże wykonawcze na placu budowy „wykorzystują” lub używają tych samych linii do tyczenia. 

Wybór zastosowania należy do Ciebie, ale ponieważ może to być przydatne rozwiązanie w określonych sytuacjach, jest ono dostępne w oprogramowaniu HCL.

Pamiętaj, że wyznaczanie stanowiska względem linii kontrolnych wymaga pracy z plikiem CAD lub liniami w projekcie, ponieważ tachimetr będzie określał swoje położenie w ramach projektu cyfrowego na potrzeby pomiarów.

Jeśli nie masz pewności, czy w Twojej sytuacji lepsze będzie wyznaczanie stanowiska względem linii kontrolnych czy punktów kontrolnych, rozważ najpierw wyznaczanie względem punktów kontrolnych, ponieważ jest to najczęściej stosowana metoda i zwykle uznawana za najbardziej dokładną.

Instrukcja — krok 1: Otwórz funkcję wyznaczania stanowiska względem linii kontrolnych

Na ekranie głównym po prostu otwórz aplikację wyznaczania stanowiska względem linii kontrolnych, aby rozpocząć ten proces.

Zwróć uwagę, że po wykonaniu tej czynności oprogramowanie ostrzega, iż ponieważ stanowisko nie jest wyznaczane na punktach kontrolnych, dokładność tyczenia zależy teraz całkowicie od dokładności linii, względem których za chwilę zostanie wyznaczone stanowisko. Więcej informacji o tym, jak tachimetr szacuje swoje położenie, znajdziesz poniżej.

Instrukcja — krok 2: Wybierz pierwszą linię kontrolną i wykonaj pomiary

Znajdź w pliku CAD linię kontrolną, której użyjesz jako początkowej linii odniesienia, tak jak w poniższym przykładzie:

Teraz wybierz dowolne miejsce wzdłuż tej linii i przygotuj się do pomiaru. Gdy będziesz mieć pewność, że możesz zmierzyć punkt na tej linii (upewnij się, że wybrano właściwy cel/pryzmat), naciśnij czerwony przycisk pomiaru.

Po zakończeniu przejdź do innego miejsca na tej samej linii i przygotuj się do zmierzenia drugiego punktu. Najlepszą praktyką jest znalezienie drugiego punktu możliwie daleko wzdłuż tej linii, który nadal będzie widoczny z tachimetru, a także będzie miejscem, którego dokładność względem mierzonej linii możesz potwierdzić.

Pamiętaj, że dokładność tyczenia zależy całkowicie od dokładności pomiarów wykonywanych na tych liniach. W Twoim interesie jest udostępnienie tachimetrowi długiego odcinka tej linii kontrolnej, ale tylko jeśli wiesz, że możesz dokładnie zmierzyć jej położenie. Im większą odległość zmierzysz wzdłuż linii między tymi dwoma punktami, tym większy będzie obszar tyczenia, w którym możesz pracować z pewnością — pod warunkiem że masz pewność co do dokładności pomiarów linii.

Po znalezieniu drugiego miejsca na linii postępuj zgodnie z instrukcją na kontrolerze i wykonaj pomiar:

Instrukcja — krok 3: Wybierz drugą linię kontrolną i wykonaj pomiary

Znajdź drugą linię kontrolną, której chcesz użyć do wyznaczenia stanowiska. Ważne: ta linia musi przecinać pierwszą wybraną linię kontrolną. Jeśli tak nie jest, proces wyznaczania stanowiska nie powiedzie się. W moim przykładzie wybrałem linię kontrolną, która przecinała pierwszą linię pod kątem 90°. Postępuj zgodnie z instrukcją i zmierz pierwszy punkt na tej linii kontrolnej w wybranym przez siebie miejscu.

Ponownie postępuj zgodnie z instrukcjami i zmierz drugi punkt na tej linii kontrolnej, stosując się do tych samych wskazówek co w kroku 2: zmierz punkt możliwie daleko wzdłuż linii, w miejscu, którego dokładność możesz potwierdzić. Po zakończeniu tego kroku na karcie pomiarów po prawej stronie powinny być widoczne 4 punkty. Zostanie na niej wyświetlony kąt, o jaki obrócił się tachimetr (HA i VA), a także odległość punktów od urządzenia (SD).

Jeśli konfiguracja wyznaczania stanowiska była nieprawidłowa (pomiar nie był wystarczająco dokładny lub wybrane linie nie przecinają się), tachimetr ostrzeże Cię, że nie można ukończyć procesu i należy spróbować ponownie, wybierając inne linie.

Instrukcja — krok 4: Wybierz położenie stanowiska

Po wykonaniu 4 wymaganych pomiarów 2 linii należy wskazać położenie tachimetru. Możesz wiedzieć, gdzie znajduje się on względem linii, ale tachimetr tego nie wie. Wie tylko, że zmierzył 2 linie i że technicznie może znajdować się w jednym z dwóch miejsc w projekcie.

Na poniższym zrzucie ekranu wiem, że moje położenie względem linii, na których wykonałem pomiary, to „S1”, więc kliknę to miejsce:

Po kliknięciu zostanie wyświetlona wizualizacja odległości do zmierzonych linii:

Oprogramowanie wyświetla tyle wizualizacji, ile potrzeba, aby zapewnić dokładne wyznaczenie stanowiska i umożliwić Ci kontrolowanie każdego wykonywanego kroku.

Po włączeniu tej funkcji zobaczysz również zielone koło, które przedstawia zalecany obszar tyczenia mieszczący się w ramach określonych przez Ciebie ustawień tolerancji.

Na poniższym przykładzie użytkownik wybiera tolerancję tyczenia 8 mm, a oprogramowanie wskazuje obszar, w którym można utrzymać taką tolerancję na podstawie wykonanych pomiarów linii:

Instrukcja — krok 5: Sprawdź błędy wyznaczenia stanowiska

Oprócz tej wizualizacji „wartości” zmierzonych punktów wskazują potencjalne niedokładności pomiarów, jak pokazano na poniższym zrzucie ekranu:

Zwróć uwagę, że w moich pomiarach nie ma żadnych niedokładności aż do punktu „Line2Pt2” — pokazuje on odchylenie w kierunku północnym o 7 mm względem miejsca, w którym ten punkt powinien się znajdować, gdyby pomiar był zgodny z projektem linii.

Zrozumienie niedokładności wyznaczenia stanowiska

Należy pamiętać, że oprogramowanie oblicza niedokładności linii wyłącznie w ostatnim zmierzonym punkcie. W praktyce oznacza to, że podczas obliczania tego wyznaczenia stanowiska oprogramowanie „zakłada”, że linia 1 została zmierzona idealnie zgodnie z projektem oraz że pierwszy punkt drugiej linii również został zmierzony idealnie zgodnie z projektem. Jeśli wśród punktów występują jakiekolwiek niedokładności, w jakiś sposób pojawią się one w ostatnim zmierzonym punkcie.

Innymi słowy:

1. Dwa pierwsze punkty zmierzone na pierwszej linii wyznaczają „linię odniesienia” — na potrzeby obliczeń uznaje się, że ich pomiar jest zgodny z projektem.
2. Po zmierzeniu pierwszego punktu drugiej linii oprogramowanie natychmiast określa położenie tej linii w przestrzeni i wizualizuje dokładnie, w jaki sposób przecięłaby ona pierwszą linię pod kątem wynikającym z zaprojektowanego pliku.
3. Po zmierzeniu ostatniego punktu (drugiego punktu linii 2) tachimetr w zasadzie mówi: „Zakładając, że pierwsze 3 punkty zostały zmierzone idealnie, ta linia w właśnie zmierzonym punkcie ma określone odchylenie od projektu”.

Trzy powyższe stwierdzenia wyjaśniają, dlaczego używanie podczas wyznaczania stanowiska punktów kontrolnych jest uznawane za dokładniejsze. Punkty kontrolne mają ustalone współrzędne i można je wzajemnie sprawdzać pod kątem ich wzajemnego położenia oraz odległości między nimi i tachimetrem podczas pomiaru. Ewentualne błędy tych pomiarów są minimalizowane i rozkładane na wszystkie mierzone elementy. Geodeci czasami nazywają to „redundancją”.

W przypadku wyznaczania stanowiska względem linii kontrolnych ta „redundancja” nie występuje: stanowisko zakłada, że pierwsze trzy punkty są zgodne z projektem, i odpowiednio określa swoje położenie. Czwarty zmierzony punkt wskazuje na występowanie błędu wśród linii kontrolnych, ale sposób zdiagnozowania lub ograniczenia tego błędu zależy od użytkownika końcowego. Dokładne tyczenie z wykorzystaniem linii kontrolnych jest oczywiście możliwe, ale kluczowe znaczenie dla zachowania dokładności ma zrozumienie działania procesu wyznaczania stanowiska oraz znaczenia danych prezentowanych podczas tego procesu.

Na dole tego artykułu znajdziesz kilka przykładów interpretacji dokładności wyznaczenia stanowiska. Podsumowując, pamiętaj, że dokładność tyczenia zależy od dokładności wyznaczenia stanowiska — znajdź najbardziej praktyczne miejsca pomiarowe na liniach. Zoptymalizuj obszar, w którym chcesz pracować, ale jednocześnie ogranicz błędy wyznaczenia stanowiska do wybranej tolerancji. Może to oznaczać decyzję o tyczeniu na mniejszym obszarze, niż początkowo planowano, aby zachować poprawność tyczenia.

Jak zatem zdiagnozować potencjalne niedokładności?

Istnieje kilka sposobów sprawdzania dokładności punktów i linii kontrolnych — ten artykuł zawiera szczegółowy przegląd.

Jako podstawową metodę diagnostyczną możesz użyć funkcji geometrii współrzędnych (COGO) na tablecie, aby sprawdzić pomiary obiektów w pliku cyfrowym, oraz aplikacji brakującej linii do sprawdzania pomiarów — można z niej korzystać bez wyznaczonego stanowiska.

Aplikacje COGO:

Aplikacja brakującej linii:

Instrukcja — krok 6: Ustaw wysokość stanowiska (jeśli jest potrzebna)

Jeśli pracujesz z wysokościami, musisz ustawić wysokość stanowiska. Więcej informacji o ustawianiu wysokości stanowiska znajdziesz w tym artykule. Wystarczy jednak nacisnąć przycisk „ustaw wysokość stanowiska” po prawej stronie, na karcie „Podsumowanie”, aby przejść przez ten proces.

Jeśli nie pracujesz z wysokościami, przejdź do ikony koła zębatego ustawień u góry i wyłącz wysokości (lub włącz je, jeśli są potrzebne). Po wyłączeniu wysokości krok ustawiania wysokości stanowiska również nie będzie wyświetlany.

Pamiętaj, że jeśli podczas tego procesu ustawisz wysokość stanowiska, zawsze możesz wrócić do tego ustawienia i później je skorygować, jeśli popełnisz błąd. Możesz to zrobić podczas procesu wyznaczania stanowiska lub przechodząc do przycisku edycji wysokości stanowiska na ekranie głównym po zakończeniu wyznaczania stanowiska. Zobacz zrzuty ekranu poniżej:

Instrukcja — krok 7: Rozważ opcję „Przesuń stanowisko”

Jak omówiono w tym artykule, przesunięcie położenia współrzędnych stanowiska może być przydatne. Ta opcja jest dostępna wyłącznie podczas wyznaczania stanowiska względem linii kontrolnych i można jej użyć, gdy znane jest położenie błędów w liniach kontrolnych. Funkcja Przesuń stanowisko pozwala przesunąć obliczone współrzędne tachimetru po wyznaczeniu stanowiska, aby ograniczyć wykryte rozbieżności między zaprojektowanymi liniami kontrolnymi a tym, co zmierzono w terenie.

Więcej informacji znajdziesz w artykule Przesuń stanowisko.

Instrukcja — krok 8: Rozpocznij korzystanie z aplikacji pomiarowych

Stanowisko ma już określone położenie współrzędnych w pliku CAD i możesz rozpocząć korzystanie z aplikacji pomiarowych.

Krótka przydatna wskazówka:

Czasami możesz preferować wyznaczanie stanowiska względem punktów kontrolnych, ale niezależnie od podejmowanych działań punkty kontrolne wydają się niedokładne. Jedną z metod diagnostycznych jest tymczasowe wyznaczenie stanowiska na podstawie linii kontrolnych, aby sprawdzić, czy pomoże to zidentyfikować punkty kontrolne, które mogą być nieprawidłowo położone. Chociaż po wyznaczeniu stanowiska względem linii kontrolnych możesz nie chcieć wykonywać tyczenia ani oficjalnych pomiarów, może to być dobry sposób na sprawdzenie potencjalnych problemów, na które należy zwrócić uwagę.

Przykłady błędów wyznaczenia stanowiska — wyjaśnienie:

Pamiętaj, że tylko ostatni punkt procesu wyznaczania stanowiska względem linii kontrolnych pokaże ewentualny błąd tego procesu. Poniżej przedstawiono przykłady znaczenia takiego błędu.

Uwaga: mimo że oprogramowanie przypisuje błąd wyłącznie ostatniemu punktowi tego procesu, prawdopodobne jest, że błędy pochodzą z dowolnego punktu procesu wyznaczania stanowiska. Użytkownik końcowy musi je zidentyfikować i zdiagnozować.

Line2Pt2 dN = 7 mm:

Wizualizacja sposobu obliczenia przez tachimetr:

Fioletowe punkty (punkty 1 i 2 z linii 1) uznaje się za dokładne i stanowią one linię odniesienia. Punkt 3 (niebieski) określa, gdzie w przestrzeni powinna znajdować się druga linia, i uznaje się go za dokładny w miejscu pomiaru. Punkt 4 to ostatni zmierzony punkt drugiej linii, z odchyleniem o 7 mm w kierunku północnym względem czerwonego X, gdzie powinna znajdować się linia.

L2Pt2 dE = -7 mm:

Wizualizacja sposobu obliczenia przez tachimetr:

Fioletowe punkty (punkty 1 i 2 z linii 1) uznaje się za dokładne i stanowią one linię odniesienia. Punkt 3 (niebieski) określa, gdzie w przestrzeni powinna znajdować się druga linia, i uznaje się go za dokładny w miejscu pomiaru. Punkt 4 to ostatni zmierzony punkt drugiej linii, z odchyleniem o 7 mm w kierunku zachodnim względem czerwonego X, gdzie powinna znajdować się linia.

L2Pt2 dN = 4 mm, dE = -4 mm

Wizualizacja sposobu obliczenia przez tachimetr:

Fioletowe punkty (punkty 1 i 2 z linii 1) uznaje się za dokładne i stanowią one linię odniesienia. Punkt 3 (niebieski) określa, gdzie w przestrzeni powinna znajdować się druga linia, i uznaje się go za dokładny w miejscu pomiaru. Punkt 4 to ostatni zmierzony punkt drugiej linii, z odchyleniem o 4 mm w kierunku północnym (wyżej niż miejsce, w którym powinna znajdować się zaprojektowana linia) oraz o 4 mm w kierunku zachodnim (bardziej na lewo od miejsca, w którym powinna znajdować się zaprojektowana linia).

Uwaga końcowa:

Odchylenie ostatniego punktu prawdopodobnie wynika z połączenia błędów występujących we wszystkich pomiarach. Jednak w przypadku tej aplikacji do wyznaczania stanowiska błąd jest wyświetlany wyłącznie przy ostatnim punkcie. Teraz, gdy rozumiesz, w jaki sposób tachimetr interpretuje ten błąd, możesz zdecydować, jak kontynuować pracę z aplikacjami.